وى
دختر حلیمه سعدیه ، از دوستان و موالیان امیر المؤ منین علیه السلام است و
در برابر پیشواى ستمگر، با زبان جهاد کرد. مناظره اى دارد با حجاج بن یوسف
ثقفى ، که با تکیه بر آیات قرآنى ، حریم ولایت را پاس مى دارد.
شرح ماجرا:
وقتى بر حجاج وارد شد، حجاج پرسید: تو حره دختر حلیمه هستى؟
حره گفت: فراست از غیر مؤ من!
حجاج
گفت: خدا تو را اینجا آورد، مى گویند تو على را از ابوبکر، عمر و عثمان
برتر مى دانى . گفت، دروغ گفته اند، آنان که گفته اند من على علیه السلام
را تنها از اینها برتر مى دانم. حجاج گفت: دیگر از چه کسانى او را برتر مى
دانى ؟
گفت: از آدم ، نوح ، لوط، ابراهیم ، داوود، سلیمان و عیسى بن مریم علیهم السلام .
حجاج گفت : واى بر تو! او را از صحابه و هفت پیامبر بزرگ برتر مى دانى ؟ اگر دلیل اقامه نکنى ، سرت را از تنت جدا مى کنم .
گفت : خداوند در قرآن او را بر این پیامبران مقدم داشته ، من از خود نگفتم . خدا درباره آدم علیه السلام فرمود:
و عصى آدم ربه فغوى (1)
آدم عصیان پروردگار کرد، پس گمراه شد.
و در حق على فرمود:
و کان سعیکم مشکورا(2)
سعى على ، فاطمه ، حسن ، حسین ، و فضه مشکور و مقبول است . (3)
حجاج گفت : آفرین ! به چه دلیل او را بر نوح و لوط ترجیح مى دهى ؟
گفت : خدا درباره آن دو پیغمبر فرموده است :
ضرب
الله مثلا للذین کفروا امراه نوح و امراه لوط کانتا تحت عبدین من عبادنا
فخانتاهما فلم یغنیا عنهما من الله شیئا و قبل ادخلا النار مع الداخلین .تحریم / 10.
خدا
براى کافران زن نوح و زن لوط را مثال آورد که تحت فرمان دو بنده صالح ما
بودند و به آنها خیانت کردند و آن دو شخص نتوانستند آن زنان را از قهر خدا
برهانند و حکم شد آن دو زن را با دوزخیان به آتش درافکنید.
اما همسر على علیه السلام فاطمه است که خدا با خشنودى او خشنود مى گردد و از خشم او به خشم مى آید.
حجاج گفت : آفرین ! به چه دلیل او را از ابراهیم برتر مى بینى ؟
گفت : خدا فرموده است :
و اذ قال ابراهیم رب ارنى کیف تحى الموتى قال او لم نومن ، قال : بلى و لکن لیطمئن قلبى .
و
چون ابراهیم گفت : پروردگارا، به من نشان ده که چگونه مردگان را زنده مى
کنى؟ خداوند فرمود آیا ایمان ندارى ؟ گفت : چرا، لیکن مى خواهم مطمئن شوم .
اما مولایم امیر المؤ منین فرمود:
لو کشف الغطاء ما ازددت یقینا.
اگر پرده ها کنار رود، بر یقین من افزوده نخواهد شد.
و این سخن را نه کسى قبل از او گفت و نه بعد از او.
حجاج گفت ، آفرین ! چرا او را بر موسى مقدم مى دارى ؟
گفت : خداوند فرموده :
فخرج منها خائقا یترقب .
موسى از شهر مصر با حال ترس و نگرانى از دشمن به جانب شهر مدین روآورد.
اما
فرزند ابوطالب، لیله المبیت بر بستر پیامبر صلى الله علیه و آله خوابید و
هراس در او راه نیافت و خدا در حقش این آیه را نازل کرد:
و من الناس من یشرى نفسه ائتغاء مرضات الله .
برخى از مردم ، در راه خشنودى خدا، از جان خود در مى گذرند.
حجاج گفت : آفرین بر تو اى حره !، چرا او را بر داوود و سلیمان ترجیح مى دهى ؟
گفت : خداوند او را برتر دانسته است . در کتابش فرموده :
انا جعلناک خلیفه فى الارض فاءحکم بین الناس بالحق و لا نتبع الهوى فلیضلک عن سبیل الله .
اى داوود ما تو را خلیفه در زمین قرار دادیم ، پس میان مردم به حق قضاوت کن ، و از هوا پیروى مکن تا تو را از راه خدا گمراه نکند.
حجاج سؤ ال کرد: این آیه اشاره به کدام قضاوت داوود است ؟
گفت
: مردى باغ انگورى داشت و دیگرى گوسفند داشت . گوسفندان به باغ انگور رفته
و آنجا چریدند. این دو مرد نزد داوود براى شکایت آمدند، داوود چنین قضاوت
کرد که گوسفند را بفروشند و پول آن را در بهبودسازى باغ انگور صرف کنند تا
به شکل اول بازگردد، فرزند داوود گفت : پدر، از شیر گوسفندان به صاحب باغ
دهند، تا باغ را آباد کند، خداوند فرموده است : قفهنمناها سلیمان . (ما آن
را به سلیمان فهماندیم ).
اما امیرالمؤ منین فرموده است : از من
بپرسید از مطالب فوق عرش ، از من سؤ ال کنید درباره زیر عرش ، سؤ ال کنید
از من قبل از آنکه مرا از دست بدهید.
و نیز روز فتح خیبر، به حضور
پیامبر صلى الله علیه و آله آمد، رسول خدا به حاضرین فرمود: برترین شما،
داناترین شما و بهترین قضاوت کننده على است .
حجاج گفت ، آفرین ! چرا او را از سلیمان برتر مى دانى ؟
گفت : سلیمان از خدا خواست :
رب هب لى ملکا لاینبغى لاحد من بعدى .
پرودگارا به من مملکتى ده که بعد از من سزاوار کسى نباشد.
اما على علیه السلام فرمود: اى دنیا، من تو را سه بار طلاق داده ام ، و نیازى به تو ندارم . آنگاه این آیه در موردش نازل شد:
تلک الدار الاخره نجعلها للذین لایریدون علوا فى الارض و لافسادا . این خانه آخرت را، براى کسانى که اراده علوم سرکشى در زمین را ندارند اختصاص داده ایم .
حجاج او را تحسین کرد و گفت : چرا او را از عیسى برتر مى دانى ؟
گفت خدا درباره عیسى گفته است :
اذ
قال یا عیسى بن مریم اءنت قلت للناس اءتخذونى و امى الهین من دون الله ؟
قال : سبحانک ما یکون لى ان اقول ما لیس الى بحق ان کنت قلته فقد علمنه
تعلم ما فى نفسى و لا اعلم ما فى نفسک انک انت علام الغیوب ماقلت لهم الا
ما امرتنى به .
و یاد کن آنگاه که خدا به عیسى بن مریم گفت : آیا تو
مردم را گفتى که من و مادرم را دو خداى دیگر سواى خداى عالم اختیار کنید،
عیسى گفت : خدایا تو منزهى ، هرگز مرا نرسد که چنین سخنى ناحق گویم .
چنانچه من این گفته بودم تو مى دانستى ، که تو از اسرار من آگاهى و من از
سر تو آگاه نیستم ، همانا تویى که به همه اسرار غیب جهانیان کاملا آگاهى ،
من به آنها هرگز چیزى نگفتم جز آنچه تو مرا بدان امر کردى .
عیسى
قضاوت درباره کسانى که او را از خدا دانستند به قیامت واگذاشت ، اما على
علیه السلام کسانى که را درباره او غلو کردند، محاکمه کرد و قتل رسانید.
اینها فضایل على است و دیگران را با او قیاس نیست .
حجاج او را تحسین کرد و گفت : خوب پاسخ گفتى وگرنه تو را مجازات مى کردم ، آنگاه او را گرامى داشت و به او هدیه داد.(4)
__________________
1-سوره طه ، آیه 121.
2-سوره انسان ، آیه 22.
3-مجمع
البیان ، ج 5، ص 404، مؤ لف کتاب ، مرحوم طبرسى گفته است : شیعه و سنى
روایت کرده اند که ، آیات 5 تا 22 سوره انسان در شاءن على علیه السلام ،
فاطمه علیها السلام ، حسن و حسین علیه السلام
4-سرگذشتهاى تلخ و شیرین قرآن، غلامرضا نیشابورى
http://www.tebyan.ne
زیارت عاشورا با صد لعن وصدسلام
